Σε μια μικρή σπηλιά, στην «Τρύπα της Γιώργαινας», οι κάτοικοι του Δαφνιού Λακωνίας στήριξαν την τουριστική ανάπτυξη του χωριού τους.

Το μικρό στόμιο-πηγάδι έχασκε σαν ανοιχτό στόμα, έτοιμο να καταβροχθίσει την ολιγομελή ομάδα που ετοιμαζόταν μεθοδικά. Καθισμένοι τριγύρω στα βράχια, πέντε-έξι ντόπιοι κοίταζαν περίεργα.

Τα σχοινιά βγαίνουν από τα σακίδια και εξετάζονται προσεκτικά. Στοιβάζονται μαζί με τα καρφιά και τους κρίκους. Ελέγχονται οι φακοί πάνω στα κράνη. Ο ένας μετά τον άλλον, φοράνε τις πλαστικές φόρμες. Τα σύνεργα μοιράζονται. Ο Τάσος, ο φωτογράφος μας, κάνει έναν τελευταίο έλεγχο στις φωτογραφικές μηχανές. Ο Κώστας πλησιάζει το βράχο στο στόμιο του πηγαδιού, καρφώνει ένα καρφί με κρίκο και περνάει το σχοινί. Το δοκιμάζει. Αρχίζει να κατεβαίνει. Σε λίγο το σκοτάδι τον έχει καταπιεί.

Το χωριό Δαφνί βρίσκεται σε απόσταση 20 χιλιομέτρων από τη Σπάρτη. Μεγάλο χωριό, σχεδόν χίλιοι κάτοικοι.

«Εδώ έχει δουλειά για όλους. Οι νέοι μας δεν ξενιτεύονται» λένε με περηφάνια οι χωρικοί. Όμως δεν φτάνει μόνο αυτό. Θέλουν το χωριό να αποκτήσει την κίνηση που τους λείπει. Να έρθει ο τουρισμός, αυτή η πλανεύτρα Κίρκη, που με το μαγικό ραβδί μπορεί να τα αλλάξει όλα.

Τα σπήλαια του Δυρού άλλαξαν τον τρόπο ζωής των κατοίκων της περιοχής όπου βρέθηκαν. Στην «Τρύπα της Γιώργαινας» έχουν στηρίξει τις δικές τους ελπίδες οι κάτοικοι του Δαφνιού. Η σπηλιά βρίσκεται 3 περίπου χιλιόμετρα από το Δαφνί. Ο θρύλος τη θέλει κρησφύγετο της λησταρχίνας Γιώργαινας Παρθύμου, όπου έκρυβε και τα «λάφυρα» της εργασίας της.

Το μεγαλύτερο μέρος του σπηλαίου ερευνήθηκε για πρώτη φορά το 1973 από την Άννα Πετροχείλου. Τα υπόλοιπα τα ανέλαβαν οι δαιμόνιοι νεαροί της περιοχής……που οπλισμένοι μόνο με φακούς και πολλή θέληση, άρχισαν να ανεβοκατεβαίνουν τη σπηλιά, προσπαθώντας να προχωρήσουν όσο γίνεται πιο βαθιά. Κάποιες περίεργες ιστορίες άρχισαν να διαδίδονται από στόμα σε στόμα. Ιστορίες που μιλούσαν για υπόγειες λίμνες, για οστά, για νερά που κοχλάζουν, για μυρωδιές από θειάφι…….και για τους σκορπιούς που έβρισκες σε κάθε βήμα.

Τα παραπάνω «ανατριχιαστικά» έφτασαν στα αυτιά του «ΕΝΑ», που με τη σειρά του τα μεταβίβασε στο ΣΠΕΛΕΟ (Σπηλαιολογικός Ελληνικός Ερευνητικός Όμιλος). Την ομάδα του ΣΠΕΛΕΟ που θα έκανε την εξερεύνηση του σπηλαίου, αποτελούσαν οι : Κώστας Ζούπης, Σπύρος Γεωργίου, Γιώργος Λάγκης και Νίκος Βουτυρόπουλος. Σε αυτούς τους τέσσερις έμπειρους σπηλαιολόγους στήριξαν οι άνθρωποι του «ΕΝΑ» τις ελπίδες του για να δουν ξανά το φως του ήλιου, τρεις ολόκληρες ώρες μετά την κατάβαση.

«Ο ΟΙΚΟΔΕΣΠΟΤΗΣ….»
Ο Κώστας έχει ήδη κατεβεί στο πάτο της τρύπας και φωνάζει για τον επόμενο:« Να προσέξεις το μαύρο σκορπιό στη σχισμή του βράχου δεξιά….»

Ο μικροσκοπικός «οικοδεσπότης» έχει βγει να μας προϋπαντήσει. Αν και οι τύποι πρέπει να τηρούνται στη προκειμένη περίπτωση προσπαθήσαμε να αποφύγουμε τη «χειραψία».

Σε λίγα λεπτά, οι σπηλαιολόγοι έχουν κατεβεί. Μαζί τους και οι τρεις ντόπιοι νεαροί που μας συνόδευαν. Οι φακοί από τα κράνη φωτίζουν μια αίθουσα κατηφορική. Οι σταλακτίτες που έχουν αναπτυχθεί, είναι μικροί και οι περισσότεροι καταστραμμένοι.

Προχωράμε αργά. Μια φωνή προειδοποιεί για δυο ακόμα σκορπιούς. Σε κάποια στομάχια, οι πεταλούδες αρχίζουν και πάλι να φτερουγίζουν.

Μια καταβόθρα, βάθους τεσσάρων μέτρων, μας κατεβάζει, όχι χωρίς κόπο, στο δεύτερο όροφο του σπηλαίου. Οι φακοί μας αποκαλύπτουν ένα μικρό θάλαμο γεμάτο σταλαγμίτες και σταλακτίτες. Το έδαφος γίνεται ολοένα και πιο κατηφορικό, ενώ η λάσπη σε κάνει να γλιστράς σε κάθε βήμα. Τα σχοινιά γίνονται απαραίτητα. Η προειδοποίηση «προσοχή σκορπιός» αρχίζει να γίνεται μονότονη.

Μπροστά μας τώρα ορθώνεται ένας τοίχος, ύψους τεσσάρων περίπου μέτρων. Την αναρρίχηση δυσκολεύει το γεγονός ότι οι μπότες μας έχουν γίνει ασήκωτες από τη λάσπη.

Στη κορυφή του τοίχου ένα μικρό άνοιγμα οδηγεί βαθύτερα στη σπηλιά. Η σχισμή είναι μικρή και για αρκετή ώρα προχωράμε έρποντας. Οι σταλαγμίτες που κρέμονται πάνω από τα κεφάλια μας κάνουν το πέρασμα ακόμα πιο δύσκολο. Πολλές φορές τα κράνη θα αποδειχτούν σωτήρια.

Ο θάλαμος που ανοίγεται μπροστά μας στο τέλος του περάσματος, είναι πραγματικά πανέμορφος. Σταλακτίτες και σταλαγμίτες σε κάθε σχήμα και μέγεθος, ορθώνονται μπροστά μας. Η κατάβαση είναι ιδιαίτερα δύσκολη. Ολόκληρος ο τοίχος είναι καλυμμένος από ένα παχύ στρώμα λάσπης. Ένα μικρό στραβοπάτημα θα σε στείλει αρκετά μέτρα κάτω και τα αποτελέσματα θα είναι λίαν επώδυνα.

Κάποια στιγμή, το φανάρι του γράφοντος έσβησε και τα πάντα γύρω του βυθίστηκαν στο σκοτάδι. Οι σκέψεις και τα συναισθήματα που διακατείχαν εκείνη τη στιγμή το συντάκτη, δύσκολα μπορούν να περιγραφούν με λέξεις. Η φιλική φωνή του Γιώργου και τα χέρια του που έφτιαξαν αμέσως το φακό, επανέφεραν τα πράγματα στη τάξη.

Σε πολλά σημεία, τα περάσματα ήταν εξαιρετικά στενά. Το σώμα έπρεπε να συρθεί, να σχηματίσει κάθε είδους γωνιά, για να περάσει. Και η φωνή από μπροστά να σε ειδοποιεί κάθε λίγο «προσοχή, σκορπιός». Σε κάποιο σημείο της διαδρομής σταματήσαμε να ξεκουραστούμε. Μοιράστηκαν καραμέλες και οι πιο θεριακλήδες άναψαν τσιγάρο. Η προσοχή μας συγκεντρώθηκε σε έναν σκορπιό που αναπαυόταν σε μια σχισμή του βράχου. Ήταν γύρω στα 8 εκατοστά (ποτέ δεν μου πέρασε η ιδέα να τον μετρήσω με το χέρι), μαύρος στο χρώμα και…….σνομπ. Και ο πλέον ευσυνείδητος ιεροεξεταστής θα χλόμιαζε αν άκουγε τις ιδέες που ειπώθηκαν σχετικά με το μέλλον του «οικοδεσπότη»…. Τελικά, επικράτησαν οι ψυχραιμότεροι και συνεχίσαμε το…έρπειν.

Προσπαθούσαμε να βρούμε τη λίμνη. Περάσαμε δύο ακόμα αίθουσες με σταλακτίτες και σταλαγμίτες. Διπλωμένοι στα δύο, φτάσαμε στο σημείο που έπρεπε να βρίσκεται η λίμνη. Προσεκτικά, μυρίσαμε τον αέρα. Δεν υπήρχε μυρωδιά θειαφιού. Το νερό που υποτίθεται ότι θα βρίσκαμε, δεν κόχλαζε. Δεν υπήρχε καν νερό. Ελαφρά απογοητευμένοι, πήραμε το δρόμο της επιστροφής. Συρθήκαμε, διπλωθήκαμε ανεβοκατεβήκαμε και όχι χωρίς ανακούφιση είδαμε και πάλι το φως του ήλιου να μπαίνει από το στόμιο. Χαιρετήσαμε τους «οικοδεσπότες» μας, σκαρφαλώσαμε το πηγάδι και η ησυχία ξαναγύρισε στη «Τρύπα της Γιώργαινας».